Nederland kampt steeds nadrukkelijker met de gevolgen van een vastlopend stroomnet. Jarenlang werd hiervoor gewaarschuwd en toch heeft men het laten ontstaan. Investeringen werden uitgestel maar dividend werd ruimschoods uitgekeerd. De verouderde infrastructuur van ons elektriciteitsnet kan het niet aan, de energietransitie is in volle gang en gaat veel sneller dan de verneiuwing en aanpassing van dit net. Het probleem is niet dat er onvoldoende (groene) stroom is, maar dat deze stroom niet op het juiste moment naar de juiste bestemming kan worden geleid. Netcongestie ontstaat wanneer het elektriciteitsnet zijn maximale capaciteit bereikt en er een risico is op verstopping (file). Er is zowel congestie voor afname als voor het terugleveren.
Oorzaken netcongestie.
Wanneer er op bepaalde momenten een te grote vraag is naar elektriciteit, kan daardoor het netwerk overbelast kan raken.
Dit noemen we Afnamecongestie. Het huidige oude elektriciteitsnet was in het verleden gebouwd voor eenrichtingsverkeer,
de stroom kwam direct van de centrale richting de huishoudens en bedrijven.
Met de komst van wind- en zonne-energie is het nu ook tweerichtingsverkeer. Daar past het oorspronkelijke eenrichtingsverkeer
van het oude net niet goed bij. Daardoor hebben we nu met spanningsproblemen te maken.
Teruglevercongestie treedt op wanneer de hoeveelheid energie die wordt teruggeleverd
aan het netwerk of de hoofdaansluiting de capaciteit overschrijdt. Dit gebeurt bijvoorbeeld wanneer zonnepanelen
of windmolens meer energie opwekken dan het netwerk aankan.
Vanaf 1960 is Nederland transformeerde van een kolen-naar-aardgas 'Gasland'.
De hele regie was in handen van de overheid.
Nu de "markt"het stroomnet moet aanpassen zijn er lange wachttijden en doorlooptijden voor nieuwe aansluitingen en verzwaren van het net.
Wat moet er gebeuren!
Het elektriciteitsnetwerk moet verbeterd worden en de infrastructuur verzwaard. Door te investeren in nieuwe kabels en transformatoren, kan de capaciteit van het netwerk vergroot worden. Op deze manier kan de toenemende vraag naar (duurzame) energie beter worden opgevangen. Er zijn echter grote capaciteitsproblemen bij de netbeheerders dit is goed te zien op deze capaciteitskaart van Nederland. Bedrijven worden geïnformeerd dat ze mogelijk pas na 2030 aangesloten kunnen worden of over meer vermogen kunnen beschikken. Hier is de interactieve capaciteitskaart van Nederland.
Belangrijkste redenen voor de vertraging:
-
Energietransitie:
Meer huishoudens en bedrijven stappen over op elektriciteit voor koken, verwarmen en vervoer, wat de vraag enorm verhoogt. -
Netcongestie:
Het huidige net kan de snelle toename van vraag en teruglevering (zonnepanelen) niet aan, waardoor het op veel plekken "vol" zit. (zie capaciteitskaart van Nederland.)
-
Uitbreiding is complex:
Het netwerk moet verzwaard worden met dikkere kabels en nieuwe transformatorstations, wat een enorme operatie is. -
Personeelstekort:
Er is een groot tekort aan technisch personeel om alle werkzaamheden uit te voeren, zoals het bouwen van stations en leggen van kabels. -
Materiaal en ruimte:
Er is een tekort aan materialen en soms is er onvoldoende ruimte voor nieuwe infrastructuur. -
Vergunningen en procedures:
Het aanvragen van vergunningen voor graafwerk en het uitvoeren van bodemonderzoeken (ivm vervuiling) kost veel tijd. -
Weersinvloeden:
Vriezen of harde regen kunnen graafwerkzaamheden stilleggen.
Wat kunnen we doen?.
Slimmer omgaan met stroomverbruik
Belangrijk is om allemaal duurzaam opgewekte energie gebruiken op het moment dat het wordt opgewekt.
Slimme technologie kan hierbij een belangrijke rol spelen en zorgen voor het reguleren van de netcongestie.
Het begint met inzicht: hoe ziet je huidige elektriciteitsverbruik eruit?
Op welke momenten van de dag gebruik ik veel of weinig stroom? Door gebruik te maken van meet- en regelsystemen
kunnen bedrijven hun stroomvraag nauwkeurig afstemmen op het aanbod of de capaciteit, waardoor congestie wordt verminderd.
Deze inzichten zorgen ervoor dat je precies weet waar en wanneer er nog ruimte is zodat je toch die extra laadpalen
kan plaatsen of verder kan verduurzamen.
Energieopslag.
Ook is het belangrijk om te kijken naar flexibele oplossingen zoals energieopslag.
Door overtollige (zonne)stroom op te slaan in bijvoorbeeld een batterij of een waterstofinstallatie kan dit op een later
tijdstip weer worden gebruikt wanneer er meer vraag is. Op deze manier kunnen pieken in het stroomverbruik en -opwek worden
opgevangen, waardoor netcongestie wordt voorkomen.
Energy hub.
Een Energy hub, ook wel bekend als een Smartgrid, is een intelligent energienetwerk dat lokaal elektriciteit opwekt, opslaat
en distribueert op een efficiënte en duurzame manier. Een Energy hub kan gebruik maken van diverse hernieuwbare bronnen, zoals
zonnepanelen en windturbines. Dankzij slimme technologieën kan de Energy hub het energieverbruik monitoren en reguleren op basis
van de vraag en beschikbaarheid van energie. Hierdoor kan overtollige energie worden opgeslagen voor later gebruik of
worden teruggeleverd aan het elektriciteitsnet.
Het is dus niet zo dat voor iedereen en elk bedrijf de zelfde oplossing de beste oplossing is.
de interactieve capaciteitskaart van Nederland.
